Kosterlere kadar çok kullanılan çektirmeler
Geleneksel bir tekne türü olan çektirme, adını işlevinden alır. Çektirme yükü bir yer-den başka bir yere çeken yani götüren gemidir. Karadeniz kıyılarında inşa edilen çek-tirmeler ahşap ve başlangıçta yelkenle donatılan, boyu 10-15 metre, genişliği 4-5 metre 30-80 ton arasında değişen gemilerdir. Modern saç kosterlerin yaygınlaşması-na kadar Türkiye denizlerinde yük taşımacılığında kullanıldılar.
Yapılan bir ankete göre 1959-1960 yıllarında 51 Türkiye limanında 7.730 ağaç tekne bulunduğu ve bun-ların 2.500’ünün çektirme olduğu, bu limanlardan yapılan taşımacılığın da % 52’sinin ağaç teknelerle taşındığı, kömür ve krom gibi dökme büyük yükler dışında kalan par-ça yüklerin % 75’inin ağaç teknelerle nakledildiği ve bu tekneler içinde gulet ve çek-tirmelerin ağırlığı olduğu belirlenir. Mühendislik plana dayalı olarak değil, geleneksel yöntemlerle inşa edilen çektirmele-rin biçimi bir ustanın ifadesine göre önce kuma yapılırdı. Çektirmelere 1930’lardan itibaren motor konmaya başlandı.
En son 1970’lerde 450-500 tonluk çektirmeler ya-pıldı. Çektirmeler üzerlerinden kalkan parça yük taşımacılığının ardından kum çı-kartma işiyle uğraşmaya başladılar. Değişen ekonomik koşullar, gemi inşa sanayinin büyümesi ve deniz ticaret filosundaki artış çektirmelere duyulan ihtiyacı ortadan kal-dırdı. Bu güzel gemi türünün örneğin İstanbul sularında kalan birkaç örneği ise resto-ran olarak kullanılmak üzere sözde ilavelerle ne yazık ki yüzen ucube haline geldi.
Did you enjoy this post? Why not leave a comment below and continue the conversation, or subscribe to my feed and get articles like this delivered automatically to your feed reader.
Comments
Henüz yorum yapılmamış.
Yorum yapın